The Referee's Last Season

Mathilde had refereed for thirty-one seasons, and she had decided, without telling anyone, that the thirty-second would be her last. She began to notice things the way people notice the furniture in a house they are about to sell. The line-marking machine had a cracked wheel. The bench had a missing slat. Wet grass and liniment clung to her kit bag until Wednesday.

Mathilde đã làm trọng tài ba mươi mốt mùa giải, và bà đã quyết định, không nói với ai, rằng mùa thứ ba mươi hai sẽ là mùa cuối. Bà bắt đầu để ý mọi thứ như người ta để ý đồ đạc trong ngôi nhà sắp bán. Chiếc máy kẻ vạch có bánh xe nứt. Băng ghế thiếu một thanh. Cỏ ướt và dầu xoa bóp bám vào túi đồ của bà đến tận thứ Tư.

Every match was the same and different. There was always a father shouting about offside from behind the rope, and always a goalkeeper who blamed the low sun. Somewhere around the seventieth minute there was always a moment when the whole field seemed to lean toward her and wait. Having answered some nine hundred of those moments, she had trained herself to answer in a single motion: whistle, arm, one short word. Nobody had ever asked whether she was sure. Sureness was what they wanted from her, though the league paid her only enough to cover petrol and the occasional new pair of boots.

Mỗi trận đều giống nhau mà khác nhau. Luôn có một ông bố hét về việc việt vị từ sau hàng dây, và luôn có một thủ môn đổ lỗi cho mặt trời thấp. Đâu đó quanh phút thứ bảy mươi, luôn có một khoảnh khắc cả sân dường như nghiêng về phía bà và chờ đợi. Đã trả lời chừng chín trăm khoảnh khắc như thế, bà tập cho mình trả lời bằng một động tác duy nhất: tiếng còi, cánh tay, một từ ngắn. Chưa ai từng hỏi bà có chắc không. Sự chắc chắn là điều họ muốn ở bà, dù giải đấu chỉ trả cho bà đủ để bù tiền xăng và thỉnh thoảng một đôi giày mới.

Her last match was an under-eighteens game on a grey Sunday in March, between two sides with nothing left to play for. With ten minutes remaining, a cross swung into the area and a defender's arm went up. Whether the ball had struck it or the arm had moved toward the ball, Mathilde could not have sworn; she had been twenty metres back, half hidden behind a forward. She pointed to the spot anyway.

Trận cuối cùng của bà là một trận dưới mười tám tuổi vào một Chủ nhật xám xịt tháng Ba, giữa hai đội chẳng còn gì để tranh. Còn mười phút, một đường tạt bóng bay vào vòng cấm và tay một hậu vệ giơ lên. Bóng chạm tay hay tay đưa về phía bóng, Mathilde không dám thề; bà đứng lùi hai mươi mét, bị một tiền đạo che khuất một nửa. Dù vậy bà vẫn chỉ vào chấm phạt đền.

The boy who came toward her was the home captain, a long-limbed centre-back called Zeno. He did not shout. Rarely had a player so young looked so unafraid of her. He stopped an arm's length away, put his hands behind his back, and said, "I'm not going to argue. I only want to know if you're sure."

Cậu bé tiến về phía bà là đội trưởng đội nhà, một trung vệ chân dài tên Zeno. Cậu không la hét. Hiếm khi một cầu thủ trẻ đến thế lại tỏ ra không sợ bà đến thế. Cậu dừng cách một sải tay, đặt tay ra sau lưng, và nói: "Cháu sẽ không cãi. Cháu chỉ muốn biết cô có chắc không."

"The arm was away from your body," she said. It was the sentence she had used a hundred times.

"Tay cậu dang ra khỏi người," bà nói. Đó là câu bà đã dùng cả trăm lần.

"You say it the same way when you're right and when you're wrong," Zeno said, without heat. "I've watched you since I was nine. It's like there's nobody in the whistle."

"Cô nói y hệt nhau khi cô đúng và khi cô sai," Zeno nói, không chút nóng nảy. "Cháu xem cô từ năm chín tuổi. Cứ như trong tiếng còi chẳng có ai."

Mathilde looked at him a moment too long. What struck her was not the accusation but how exactly it fitted. Her sister had said something similar at a wedding years before, that Mathilde spoke to people as if she were issuing them a ruling, and Mathilde had laughed and refilled her glass. Had the boy raised his voice, she would have shown him a card without breaking stride. Speaking quietly, he had left her nowhere to stand.

Mathilde nhìn cậu lâu hơn một chút. Điều làm bà chú ý không phải lời buộc tội mà là nó khớp đến mức nào. Em gái bà từng nói một điều tương tự ở một đám cưới nhiều năm trước, rằng Mathilde nói với người ta như thể đang ban hành một phán quyết, và Mathilde đã cười rồi rót đầy ly lần nữa. Nếu cậu bé lên giọng, bà sẽ rút thẻ cho cậu mà không chậm bước. Nhưng cậu nói khẽ, và không để bà chỗ nào để đứng.

If she had allowed herself one honest doubt aloud in her first decade, she thought, she might not need a seventeen-year-old to do it for her. The certainty had been a uniform, like the black kit, and at some point she had stopped taking it off.

Nếu trong thập kỷ đầu bà để mình thốt ra một nghi ngờ thành thật thôi, bà nghĩ, có lẽ giờ bà không cần một cậu bé mười bảy tuổi làm việc đó thay. Sự chắc chắn đã là một bộ đồng phục, như bộ đồ đen kia, và đến một lúc nào đó bà đã thôi cởi nó ra.

"I think it hit your arm," she said slowly. "From where I was, I couldn't see the ball move. I'm not certain. I gave it because the arm was out, and that is what the law asks me to judge."

"Cô nghĩ bóng chạm tay cậu," bà nói chậm rãi. "Từ chỗ cô đứng, cô không thấy bóng đổi hướng. Cô không chắc. Cô cho phạt vì tay cậu dang ra, và đó là điều luật yêu cầu cô phán xét."

Zeno considered this, then nodded once, like a customer checking his change. "Thank you," he said, and jogged back to his line.

Zeno cân nhắc điều này, rồi gật đầu một lần, như khách hàng kiểm tra tiền thối. "Cảm ơn cô," cậu nói, rồi chạy bước nhỏ về vạch của mình.

The striker hit the penalty against the post. Nobody on either side said a word about it, and Mathilde found, for the first time in thirty-one years, that she was watching the players and not the clock. At the end she shook eleven hands on each side. Two boys said, "Thanks, ref." One said, "Thanks, Mathilde," which she had not expected and did not correct.

Tiền đạo sút quả phạt đền trúng cột dọc. Không ai ở hai bên nói một lời về chuyện đó, và Mathilde nhận ra, lần đầu tiên sau ba mươi mốt năm, mình đang nhìn các cầu thủ chứ không phải đồng hồ. Khi hết trận bà bắt tay mười một người mỗi bên. Hai cậu bé nói: "Cảm ơn trọng tài." Một cậu nói: "Cảm ơn cô Mathilde," điều bà không ngờ tới và không đính chính.

Afterwards she did not return the keys to the shed. She walked a full lap of the pitch, something she had never once done. She passed the bench with the missing slat and the machine with the cracked wheel, and at six the floodlights clicked off on their timer. Then she kept walking in the dark until her hand found the gate.

Sau đó bà không trả chìa khóa nhà kho. Bà đi trọn một vòng quanh sân, điều bà chưa từng làm lần nào. Bà đi qua băng ghế thiếu thanh và chiếc máy có bánh xe nứt, và đến sáu giờ đèn pha tắt theo bộ hẹn giờ. Rồi bà cứ đi tiếp trong bóng tối cho đến khi tay chạm vào cánh cổng.